Bu makalede; Sizlere Zeta'nın kurulum konusunu biraz irdeleceğiz.

ZetaOS; BeOS R5 Pro zamanlarında yeni ve Be Inc. şirketi tarafından bitirilmeyen  R6 Sürümü Kaynak Bazından yola çıkarak geliştirilmiştir.

Zeta'nın 4 Betası (Release Candidate) çıktı ve R1.0 sürümünde Be Inc.'in R6 "Dano" kod adlı geliştirmesinden bu yana epey gelişti.

Alman YellowTAB Şirketi tarafından geliştirilen ve satılan Zeta; bir çok kişilier tarafından ilk olarak kritik göz ile bakılmıştı. Özellikle Amerikan ve Kanada yöreleri; bir Amerikan ürünü olan BeOS'un Avrupa'da geliştirilmesine pek samimi bakmıyorlardı.

YellowTAB'ın şirket içi bireyler tarafından sahtekarlık ve yolsuzluk nedeninden 2006'da iflaz oldu.

1 senedir; Zeta'nın Kod Bazı Sahibi olan Bernd Korz  Alman Magnussoft Şirketi ile Zeta'nın devamı için geliştirme ekibi kurdu ve şimdilik Magnussoft Şirketi dağıtımı üstlendi.

Gördüğünüz gibi durumlar iyi olmasa da Zeta geliştiriliyor ve bayağı bir yol kat etti. Biz Zeta kurulumu bir gözden geçirelim....

Donanım gereksinimleri Windows 2000'den az 

Zeta; eski BeOS veya HaikuOS kadar bir takım nedenler yüzünden BeOS kadar düşük donanım gereksinimler ile çalışmasa da; düzgün çalışması istenilen bir Windows 2000'den çok daha azdır.

• Asgari Donanım:
  
  - 500 MHz İşlemci
  - 64 MB Ana Bellek
  - 8 MB Ekran Kartı
  - 1,5 GB boş Disk Alanı
  
  
• Rahat çalışmak için gereken Donanım:
  - 700 MHz İşlemci veya 2 x 300 MHz işlemci (PII)
  - 256 MB Ana Bellek
  - 32 MB Ekran Kartı

Gördüğünüz gibi Zeta; özellikle dar bütçesi olan kullanıcılar için çok uygun bir Bilgisayar sistemi.

CD'yi CD-ROM'a koyduysanız, ve sisteminizin CD'den başlatma özelliğini BIOS'unuzda kapatmadıysanız; Zeta Kurulumun ilk görüntüsü budur:

İlk önce kullanmak istediğiniz Dil'i  belirleyiniz.

Önemli Not:
Zeta'da Dil değişimi anında gerçekleşir, ek Paket kurma, tekrar sistem yükleme (reboot) gibi sorunlar yok. Bu Zeta'nın Locale Kit 'in yardımı ile gerçekleşiyor.

 Zeta; 27 Dil desteklemekte. Bir takım çeviri eksiklikleri olsa da; bu kadar ufak bütçe ile geliştirilen Zeta; oldukça iyi bir Dil desteğine sahip...

Sözleşme Kabul Ekranı:

 Disk Seçimi ve Biçimlendirme

ZetaOS; BeOS ve Haiku gibi veritaban - tipi 64 - Bit jurnal'li öz Dizin kullanmakta. BFS ve diğer Dizinler hakkında Dominic Giampaolo oldukça iyi bir kitap yazdı.

Zeta; Paragon PartitionManager'i ile dağıtılmakta. Bu sizlere FAT32 ve NTFS V4 Dizin'leriniz küçültme imkanı sağlar. Mevcut boş alan, ardından Zeta tarafından biçimlendirilir.

Önemli Not:
Tüm  diskinizi lütfen bu işlemlerden önce yedekleyin!

Paket Seçimi 

Disk biçimlendirmeden sonra Paket seçimine geçiliyor. Zeta; 1000'den fazla yazılım paketi ile dağıtılıyor.

Öntanımlanmış Paketlerden seçeneğiniz şunlar:

1. Standard Kurulum (Program geliştirme paketleri hariç kurulum)
   
2. Asgari Kurulum (Saadece Zeta'nın işlemesi için gerekli paketleri içeriyor)
3. İsteğe Bağlı Kurulum (bkz. resim)
   

Bunun ardından Zeta'nın kurulumu başlıyor.

Zeta; donanımın yapısına göre yedi ila onbeş dakika içinde kurulumu tamamlandırıyor!

Bu konuda lütfen bir WindowsXP, Linux veya OSX kurulum sürecini aklınıza getirmenizi istiyoruz. Windows Vista mevzusuna da hiç ve hiç girmiyelim. Sistemin, yazılımların ve sürücülerin etkin C++ kod ile yazılmış olması, Zeta'nın hız avantajlarından biri olarak da saymamız mümkün...

Zeta BootManager'i 

Zeta BootManager'i bir çok Bilgisayar sistemin yan yana kurulup ve seçenek olarak çalıştırmanızı sağlar. Linux'un Grub ve LiLo'su gibi veya Powerquest'in BootMagic'i gibi BootManager de bir sistem seçicisidir.

BootManager kullanmak istiyorsaız; 'Kur'a basın. Eğer mevcut sistem seçiciniz varsa; o zaman bu sistem seçicisine Zeta dizini öğe olarak eklemeniz de mümkün!

Zeta'nın nereye kurulduğu önemli değil. İster Aktif bir Sabit Disk alanı olsun, ister lojik bir Disk alanaı olsun - hiç farketmez. Bilgisayarınız USB Disk'lerden çalışma desteği varsa; oradan da Zeta'yı yüklemeniz mümkün.

Evvela eski MBR kayıtlari yedeklenir. İsterseniz bir işlem iptal disketi bile kurmanız mümkün. Hata anında sisteminize disketi yükleyin, ve tekrar sistemi çalıştırın (reboot) - BIOS'ta Disket'ten sistem yükleme desteği seçilmiş olması gerekiyor.

Ardından yedeklenmiş MBR'in eski hali yine yazılır.

Son ikazı okumadan ve cevaplandırmadan işlem etkin olmaz: 

BootManager Seçeneklerine gelince: Zeta BootManageri; Sabit Diskinizin  tüm bölümlerini listeye Kayıt olarak ekler. Gerekli olmayan (mesela Ara Bellek (Swap disc) veya saadece veriler mevcut olan volümler (non-bootable disc) bölümlerini listeden onay işaretini alarak alabilmeniz mümkün.

Ayrıca BootManager'de yüklenecek Sistemleri değişik adlandırmanız da mümkün. Dikkat! Zeta BootManager'i UTF8 kullanmıyor (ö,ü,ı,ğ gibi harfler kullanamazsınız).

Sonraki ekran size Sistem Öntanımlama ayarları göstermektedir. Buradaki standart olarak hangi Bilgisayar sistemi kullanmak istediğinizi; ilaveten Boot Mönüsü ne kadar gösterileceği gibi ayarlar için imkan tanıyor:

 Bu işlem de tamamlandığı an Zeta CD'yi atar ve üç saniye içinde sistemi kapatır. Sistem ardından tekrar yüklenir (reboot).

Sistemin disk üzerinden ilk yüklenmesi

Zeta Yükleme süreci: 5 - 15 Saniye!  

Zeta; ilk çalıştığı an; Dizin endeksleme işlemleri gerçekleştirir. Veritaban-vari BFS Dizini; özellikle gerçek zaman aramalarını ("Live Queries") Atribut desteği üzerinden gerçekleştiriyor. Bir öğe'nin Atribut 4 Bit'ten küçük olduğundan dizin endeksi çok hızlı arama gerçekleştirmesi mümkün.

OpenSSH Terminal'in anahtarları (özel ve bireysel); etkileniyor: 

 Bunun ardından işlem bitmiştir ve Zeta ile çalışmanız mümkün.

TürkBUG'un Zeta Kurulum düşünceleri: 

90YTL (Öğrenci Fiyatı)/180 YTL'ye neler alınır?

Mesela Zeta.

• İki sene önce almış olduğunuz donanımınızı Windows Vista yüzünden değiştirmek istemiyorsanız; Zeta sizin içindir.
• Virüs, Phishing ve Hacking sorunlarınızdan bıktıysanız, Zeta sizin içindir.
• Altı ay'da bir sisteminizi sıfırlayıp (format atıp) tekrar kurmaktan usandıysanız; Zeta sizin içindir.
• Microsoft Terminal Services için Zeta güzel bir çözüm:
  Lütfen tıklayınız
  
  Ama
• Sofistike Yazılım ve İşlemler'in kullanıcıysanız; Zeta size göre değildir.

• Windows'ta alıştığınız yazılımlardan kopmak istemiyorsanız; Zeta size göre değildir.
  Zira Quemu Sanal DiskYazılımı ile Zeta'nın içinde bir Windows kurup kullanmanız mümkün.
• Özellikle modern oyunlar oynarsanız (XBOX360 - PSIII'lerden beri biraz anlamsız ya bu olay, yin de  olsun), Zeta size göre değildir.

- Eksiler -  

- Yerelleştirme. ZetaOS kurulumu hakkında tabiiki bazı pürüzler var.  Yerelleştirmede tamamlanmamış bölümler dolu. Ama bunu her Linux Kullanıcısi Pardus Linux hariç çok iyi bilir.

- Disk Sihirbazı. Dizin derlemede zayıf kalan Zeta kurucusu; özellikle yeni Dizin kurmada zayıf kalıyor. bu konuda en iyisi başka bir disk sihirbazı ile istediğiniz bir disk yaratın - FAT32 olarak - ve bunu Zeta diski olarak kullanın (BFS biçimlendirmesi otomatikmen gerçekleşir).
GPartedLiveCD'si bu konuda oldukça iyi ve bedava. Ama Windows Disk Menajerini de kullanmanız tabiikide mümkün.

- Artılar -  

- Hızlı Kurulum. Zeta ve BeOS; kurulum konusunda son derece hızlı. Komple bir kurulumun 15 dakikada gerçekleşmesi; Bilişim dünyasında mutlaka benzersiz. Bu konuda Zeta; olayda son derece hakim.

- Komple Paketler. Zeta CD'sinde hemen hemen her konu ve amaç için yazılım bulmanız mümkün. Yazılımlar pek tanınmış olmasada günlük işinizi rahatlıkla görüyor. "Tak - Çalıştır" mantığı bu tamamlığı ile saadece Linux Sürümlerinden bilinir. Zira bunların kurulumu saatler aşabilir.

- Sağlam Kurulum. OSX ve bazı Linux sürümlerde kurulum esnasında kurucu çökme %-desi az da olsa mevcut. Bu konuda Zeta ile daha rahatsınız. Böyle sorunlar yaşamanız yok denilebilecek kadar az. Yine de sorun çıkarsa; Korumalı Mod'unda Kurulumu gerçekleştirmeniz mümkün (Fail - Safe Mode). Bunun ve buna benzer konulara da TürkBUG'ta değineceğiz....

Netice itibarı ile Zeta; günlük Bilgisayar işlemleriniz için - donanımınız uyumlu ise - yeter ve artar bile.

• İster Posix Bash Shell olsun,
  
• ister dahili FTP ve Web Sunucusu olsun,
  
• ister Yazılım geliştirme olsun,
  
• ister PostgreSQL/BerkeleyDB/SQLite veritaban Sunuculuğu olsun,
  
• ister PHP/Python/Perl olsun,
  
• ister Fortran/Pascal/C/C++ olsun,
  
• ister PDF üretimi dahil Ofis Yazılımları olsun,
  
• ister alıştığınız  Internet yazılımları olsun (mesela Seamonkey,Firefox, Thunderbird, NVu, Sunbird gibi),
  
• ister wav/aiff/mp3/ogg/FLAC veya DVD/XViD/MPEG/QT/AVI/OGM ilgili işlemler olsun,
  
• ister Video Editörlüğü olsun,
  
• ister CD/DVD üretimi ("Authoring") olsun.

Biz saymaya yorulduk, emin olun! Seçenekler bol . Fırsatı kullanın.

Zeta'yı bedava önceden deneyin:
Zeta LiveCD ipucu.

Zeta ipuçlarına göz atın.

Zeta ile sorularınız için sizleri Forumumuzda bekleriz !